معاون پژوهشی مؤسسه، عهده‌دار سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی، اداره و هدایت امور مربوط به فعالیت‌های پژوهشی در راستای سیاست‌های کلان و اهداف راهبردی و برنامه اقدام مؤسسه می‌باشد. ایجاد ارتباطات علمی و پژوهشی با دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقیقاتی داخل و خارج از کشور؛ برگزاری سمینارها و همایش‌های علمی؛ فراهم نمودن تمهیدات لازم به‌منظور بهره‌گیری بهینه از امکانات، ظرفیت‌ها و توانایی‌های بالقوه مؤسسه در جهت اجرای پژوهش‌های بنیادی و کاربردی؛ تولید دانش، اشاعه و ارائه دستاوردهای پژوهشی در حوزه جمعیت‌شناسی کشور؛ ایجاد تسهیلات در راستای ارتقای علمی و پژوهشی و ارتقای مرتبه اعضای هیأت علمی از دیگر وظایف معاون پژوهشی است. در حال حاضر سرکار خانم دکتر فاطمه ترابی به عنوان معاون پژوهشی منصوب گردیده است.

   دکتر فاطمه ترابی عضو هیئت علمی گروه جمعیت‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران با مرتبه علمی استاد است. او در مقطع کارشناسی در رشته علوم اجتماعی-پژوهشگری و در مقطع کارشناسی ارشد در رشته علوم اجتماعی-پژوهشگری از دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل شده و مدرک دکترای خود را در رشته جمعیت‌شناسی از دانشگاه لندن دریافت کرده است. از سوابق اجرایی وی می‌توان به ریاست کتابخانه دانشکده علوم اجتماعی، معاونت علمی مرکز مطالعات و تحقیقات زنان دانشگاه تهران، سه دوره عضویت در هیات مدیره انجمن جمعیت‌شناسی ایران، دو دوره عضویت در هیئت‌مدیره انجمن جمعیت‌شناسی آسیا، مدیریت گروه جمعیت‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی، معاونت اداری و مالی دانشکده علوم اجتماعی و معاونت پژوهشی و فناوری مؤسسه تحقیقات جمعیت کشور اشاره کرد. دکتر ترابی همچنین به عنوان پژوهشگر با مرکز جمعیتی دانشگاه نیویورک و گروه جمعیت و خانواده و مرکز تحقیقات جمعیتی دانشگاه کلمبیا در نیویورک همکاری کرده است. علایق پژوهشی وی جمعیت شناسی خانواده، ازدواج، طلاق، باروری، ترتیبات زندگی و مسائل جمعیتی مرتبط با جنسیت در ایران و کشورهای اسلامی و آسیایی و همچنین روش‌های پیشرفته تحلیل آماری را شامل می‌گردد. نتایج پژوهش‌های وی از طریق انتشار در نشریات معتبر داخلی و بین المللی و شرکت در نشست‌ها و همایش‌های جمعیتی ملی و بین المللی در دسترس جامعه علمی قرار گرفته است.